په‌یکه‌ری پاشایه‌کی سێ هه‌زار ساڵه‌ له‌ سنه‌ دۆزرایه‌وه‌- له‌ گه‌ل فیلم و وێنه‌

دۆزینەوەی گۆرستانێکی مێژویی لە شاری سنە

کاتێک جادەی نیوان شارۆچکەی حەسەن‌ئاوا - سنە بۆ بەرین کردنەوە کاری لەسەر دەکرا ، 5 گۆڕی مێژویی دۆزرایەوە ! ئەم مردوانە بە هەڵتورشکاویەوە نێژراون !

بەرپرسانی سازمانی میراتی فەرهەنگی کوردستان بە گۆێرەی لێکۆڵینەوەی سەرەتایی ، تەمەنی ئەم گۆڕانەیان سێ‌هەزار ساڵ بەراوەرد کردوە !

هەروەها ئەو کەسانەی لە سەرەتاوە لەوێ بوون دەگێڕنەوە کە یەکیک لە گوڕەکان وێ‌دەچێ هی پادشایەک بوبێت ! تەرمەکە بە ساخی لە تابوتەکەدا ماوەتەوە ! دەرەوەی تابوتەکە بە قورقوشم داپۆشرابو . ناوەکەشی بە زێڕ ڕازابوەوە !

لە لای سەری تەرمەکە سندوقێکی زێڕ دانراوە کە ناوەکەی پڕ بو لە شتی زێڕین ! وە لەلاشی نێزەیەک داندراوە . هەروەها لە سەر سینگ و کەمەری تەرمەکە دوو شت کە یەکیان بە وێنەی ماسی و ئەوی کەشیان بە وێنەی هەڵۆ بو دۆزرایەوە ! نوسراوەی سەر ئەم شتانە بە خەتی بزماری بو ! ئەم تەرمە بەساخی ماوەتەوە کە جێگای سرنجە ! بە بێ ئەوەی وەک مومیاییەکانی میسری لە پارچەوە پێچرابێت ! وێنەی ئەم گۆڕانە لە تلویزیۆنی کوردستان (سنە ) بڵاو بۆتەوە .

بە گۆێرەی ئەم پێشینیانەی کە لە کاربەدەستانی کۆماری ئیسلامی هەمانە ، گومانی ئەوەهەیە کە ئەم شتە بەنرخانە و مێژویانە بێ سەرو شوێن بکرێن و بخزێنە ناو گیرفانی مەلاکانەوە ! بە تایبەت کە پەیوەندی بە کوردستانەوە هەیە ! شۆینی ئەم گۆڕستانە کەوتۆتە 500 میتر ی  تەپپەی مێژویی زاگرۆسپه‌یکه‌ری پاشایه‌کی سێ هه‌زار ساڵه‌ له‌ سنه‌ دۆزرایه‌وه‌

ئاسۆ ساڵح
سێ شه‌ممه‌ 18ی نۆڤامبری 2008

له‌ کاتی پان کردنه‌وه‌ی جاده‌ی نێوان گوندی حه‌سه‌ن ئاوا- سنه‌، پێنج گۆڕی مێژوویی دۆزرانه‌وه‌.

به‌رپرسانی وه‌زاره‌تی ئاسه‌واره‌ مێژوویه‌کان و گه‌شت و گوزاری سنه‌ پاش لێکۆڵینه‌وه‌ی سه‌ره‌تایی رایانگه‌یاند که‌ لانی که‌م ئه‌م گۆڕانه‌ سێ هه‌زار ساڵ کۆنن. له‌م گۆڕستانه‌ گۆڕه‌کان به‌ شێوه‌ی دانیشتوو به‌ خاک سپێردراون و هه‌ندێ ئامێری شه‌ر و ژیان له‌ ده‌وروبه‌ری گۆڕستانه‌که‌ دۆزرانه‌وه‌.

ئه‌و که‌سانه‌ی که‌ له‌ ساته‌کانی سه‌ره‌تایی دۆزینه‌وه‌ی ئه‌م گۆرانه‌، توانیویانه‌ بیانبینن، ئه‌ڵێن که‌ یه‌کێ له‌م گۆڕانه‌ پاشایه‌که‌(دیمه‌نی ناردراو). ئه‌م په‌یکه‌ره‌ به‌ شێوه‌ی سالم له‌ تابوتێکدایه‌ که‌ لایه‌ی ده‌ره‌وه‌ی ئه‌م تابوته‌ سۆرب و ساروجه‌ و لایه‌ی ناوه‌وه‌ی زێرکاری کراوه‌. درێژایی ئه‌م تابوته‌که‌ دروست به‌ ئه‌ندازه‌ی درێژایی په‌یکه‌ره‌که‌یه‌. له‌ ته‌نیشت سه‌ری ئه‌م په‌یکه‌ره‌، یه‌ک (یا دوو) سندوقی زێڕ که‌ زێریان له‌ ناو دایه‌، له‌ پاڵیا نه‌یزه‌یه‌ک(ئامێری شه‌ڕ) و له‌ سه‌ر سینگ و ناوه‌ڕاستی په‌یکه‌ره‌که‌ دوو سه‌فحه‌، یه‌کیان وه‌ک ماسی و ئه‌وی دیکه‌ وه‌ک هه‌ڵۆ دانراون. له‌ سه‌ر ئه‌م سه‌فحانه‌ به‌ شێوه‌ی خه‌تی پزماری چه‌ند که‌لیمێک نوسراون. هه‌روه‌ها له‌ پشت سه‌ری ئه‌م په‌یکه‌ره‌ و له‌ سه‌ر دیواری تابوته‌که‌، ره‌سمێک ئه‌بینرێ.

ئه‌وه‌ی جێی ئاماژه‌یه‌ ئه‌وه‌یه‌ که‌ ئه‌م په‌یکه‌ره‌ سالم ماوه‌، ته‌نانه‌ت وه‌ک ئه‌و په‌یکه‌ره‌ مومیاییانه‌ که‌ تا ئێستا دۆزرانه‌ته‌وه‌، له‌ ناو پارچێک نه‌پۆشراوه‌.

ئه‌و دیمه‌نه‌ی که‌ ئه‌بینن، په‌یکه‌ری ئه‌م پاشایه‌یه‌. دیمه‌نی چوار په‌یکه‌ری دیکه‌ له‌ ته‌له‌ڤزیۆنی سنه‌ بڵاو کراونه‌ته‌وه‌، به‌ڵام دیمه‌نی ئه‌م پاشایه‌ تا ئێستا له‌ ته‌ڤزیۆنی کۆماری ئیسلامی ئێران و کاناڵی پارێزگای کوردستان بڵاو نه‌کراون. به‌ پێی وته‌ی خه‌ڵکی ناوچه‌که‌، به‌ سرنج دان به‌وه‌ی که‌ دزینی ئه‌م جۆره‌ په‌یکه‌ره‌ مێژوویانه‌ پێشتر له‌ کوردستان زۆر ڕووی داوه‌، ئه‌م نیگه‌رانیه‌ هه‌یه‌ که‌ ئه‌م په‌یکه‌ره‌ش له‌ لایه‌ن به‌رپرسانی کۆماری ئیسلامی دزرا بێت.

ئه‌م گۆرستانه‌ که‌ دۆزراوه‌ته‌وه‌، 500 متر له‌ ته‌په‌ی مێژویی زاگرۆسی شاری سنه‌ دووره‌ که‌ له‌ پێرستی وه‌زاره‌تی ئاسه‌واره‌ مێژوویه‌کانی ئێران سه‌بت کراوه‌.